امروزه طراحی سایت دیگر فقط چیدمان المانهای بصری نیست، بلکه ترکیبی از روانشناسی، مهندسی و هنر می باشد. در این مقاله از بی بدیل پرداز به بررسی روانشناسی سلسلهمراتب بصری (Visual Hierarchy) در طراحی سایت خوای پرداخت زیرا این موضوع، ستون فقرات هر طراحی حرفهای است که باعث میشود کاربر دقیقاً همانجایی را ببیند که شما میخواهید.
هنر هدایت چشم در طراحی سایت
در یک وبسایت حرفهای، کاربر نباید برای پیدا کردن اطلاعات "جستجو" کند؛ بلکه چشمان او باید توسط طراح "هدایت" شود. این عبارت به این معناست که طراحی یک وبسایت باید به گونهای باشد که اطلاعات به صورت منطقی و بصری برای کاربر ارائه شود، به طوری که کاربر بدون نیاز به جستجوی مستقیم، بتواند به راحتی به محتوای مورد نظر خود دسترسی پیدا کند. طراحی باید شامل ساختار واضح، ناوبری آسان و موقعیتگذاری منطقی عناصر مختلف باشد تا کاربر به طور طبیعی و بدون سردرگمی مسیر خود را پیدا کند. هدف این است که تجربه کاربری بهینهتری فراهم شود، به طوری که کاربر با کمترین تلاش و زمان بتواند اطلاعات لازم را دریافت کند. این رویکرد به افزایش رضایتمندی کاربر و کاهش ترک وبسایت کمک میکند.
سلسلهمراتب بصری مجموعهای از اصول است که ترتیب اهمیت محتوا را برای بیننده مشخص میکند. بدون این اصول، سایت شما شبیه به دیواری پر از آگهیهای درهمبرهم خواهد بود.
۱. قانون اندازه و مقیاس (Size & Scale)
سادهترین و قدرتمندترین ابزار در دست طراح، اندازه است. چشم انسان بهصورت غریزی ابتدا به بزرگترین المان در صفحه خیره میشود. در طراحی حرفهای، Title یا عنوان اصلی (H1) باید به اندازهای بزرگ باشد که در همان ثانیه اول، پیام اصلی سایت را به کاربر منتقل کند.
نکته حرفهای: بزرگ کردن همه چیز به معنی مهم بودن همه چیز نیست؛ بلکه به معنی آشفتگی است. تضاد (Contrast) بین سایزهاست که اهمیت را میسازد.
۲. الگوهای اسکن صفحه (F و Z-Pattern)
کاربران وب معمولاً متنها را نمیخوانند، بلکه آنها را اسکن میکنند.
-
الگوی F: مخصوص صفحات پر از متن (مثل مقالات). کاربر از بالا سمت چپ شروع کرده، یک خط افقی را طی میکند و سپس به پایین میرود.
-
الگوی Z: مخصوص صفحات فرود (Landing Pages). چشم از لوگو به سمت منو حرکت کرده، سپس به صورت مورب به مرکز صفحه و در نهایت به دکمه فراخوان (CTA) میرسد.
۳. جادوی فضای منفی (White Space)
بسیاری از کارفرماها از فضای خالی میترسند، اما طراحان حرفهای میدانند که فضای منفی به محتوا اجازه تنفس میدهد. فضای خالی دور یک دکمه یا یک متن مهم، مثل یک نورافکن عمل کرده و تمرکز کاربر را مستقیماً به آن نقطه معطوف میکند. فضا، لوکس بودن و سادگی (Minimalism) را القا میکند.
۴. استفاده استراتژیک از رنگ و تضاد
رنگها زبان احساسات هستند. یک وبسایت حرفهای از پالت رنگی محدودی استفاده میکند تا برندینگ حفظ شود.
رنگهای تاکیدی: دکمههای "خرید" یا "ثبتنام" باید رنگی داشته باشند که در هیچ جای دیگر سایت به کار نرفته است تا بیشترین تضاد (Contrast) را ایجاد کند.
۵. تایپوگرافی: بیش از یک فونت ساده
انتخاب فونت (Typeface) شخصیت سایت شما را میسازد. در سلسلهمراتب حرفهای:
-
از فونتهای Serif (کلاسیک) برای القای اعتماد و سنت استفاده میشود.
-
از فونتهای Sans-serif (مدرن) برای القای تکنولوژی و راحتی استفاده میشود.
-
وزن فونت (Bold یا Light بودن) نیز به اندازه سایز آن در هدایت چشم موثر است.
نتیجهگیری
یک طراحی سایت حرفهای، داستانی است که از طریق اولویتبندی بصری روایت میشود. اگر کاربر در بدو ورود بداند کجا هست، چه خدمتی دریافت میکند و قدم بعدیاش چیست، یعنی شما در پیادهسازی سلسلهمراتب بصری موفق بودهاید.